Eparhija raško-prizrenska saopštila je da je posle dugog perioda uzdržanosti, brojnih razgovora sa međunarodnim predstavnicima i nastojanja da se problemi rešavaju mirnim putem odlučila da javno upozori na sve teži položaj Srpske pravoslavne crkve i srpskog naroda na Kosovu.
„Posle dugog perioda uzdržanosti, brojnih razgovora sa međunarodnim predstavnicima i nastojanja da se postojeći problemi rešavaju mirno, neposredno i u duhu dobre volje, Eparhija raško-prizrenska oseća pastirsku i moralnu obavezu da javno ukaže na sve teži položaj Srpske Pravoslavne Crkve i srpskog naroda na Kosovu i Metohiji, koji je višestruko pogoršan odnosom kosovskih institucija prema srpskoj zajednici“, navodi se u saopštenju.
Kako je saopštila Eparhija raško-prizrenska, posebno zabrinjava odnos Kosovske policije prema Srbima i Srpskoj pravoslavnoj crkvi.
„Sa dubokim žaljenjem moramo da kažemo da odnosi srpske zajednice i naše Crkve sa kosovskim institucijama, a naročito poverenje u Kosovsku policiju, nisu bili na ovako niskom nivou u čitavom posleratnom periodu. Ovo nije zaključak zasnovan na jednom izdvojenom događaju, već na dugotrajnom nizu postupaka koji se nikako ne mogu pravdati kao pojedinačni propusti i koji iz dana u dan dobijaju obeležja sistematske diskriminacije“, ističe Eparhija.
U saopštenju se podseća i na događaje tokom obeležavanja Vidovdana na Gazimestanu, kada je, kako navodi Eparhija, privedeno 37 Srba, među kojima i jedno maloletno lice, iako je sama policija saopštila da nije bilo incidenata koji bi ugrozili skup.
Eparhija navodi da se postupci protiv privedenih, prema dostupnim informacijama, uglavnom odnose na pevanje rodoljubivih pesama i druge oblike izražavanja srpskog identiteta, ocenjujući da se time šalje poruka da Srbima nije omogućeno ni mirno obeležavanje Vidovdana niti slobodno isticanje nacionalnih simbola.
Posebno mesto u saopštenju zauzima slučaj višestrukih provala u crkvu Svetog Arhangela Mihaila u Rakitnici, za koje Eparhija tvrdi da nisu adekvatno istražene.
„Štaviše, u poslednjem slučaju kada su službenici Eparhije prijavili slučaj provale od strane Nikole Džufke, albanskog građanina koji je vodio ove provale, policija je pretila službenicima Eparhije i čak ih ispitivala, upravo po sumnji za postojanje onog dela za koje su prijavili provalnika. Istovremeno, Nikola Džufka slobodno šeta Kosovom i lažno se predstavlja kao ‘arhiepiskop’ kanonski i zakonski nepostojeće crkve, javno se hvaleći provalom u crkvu koja pripada SPC i pokazujući pretenzije prema crkvama i manastirima SPC. Redovno se promoviše u medijima i čak biva priman od strane kosovskih gradonačelnika uspešno ignorišući krivičnu prijavu koju je Eparhija podnela“, navodi se u saopštenju.
Eparhija ocenjuje da se na taj način stvara „opasna atmosfera nekažnjivosti, koja deluje negativno prema najugroženijim zajednicama“.
Kako je saopštila Eparhija raško-prizrenska, dodatnu zabrinutost izazivaju diskriminatorne mere koje ugrožavaju rad zdravstvenih, obrazovnih i socijalnih ustanova u srpskim sredinama, kao i sprovođenje Zakona o strancima.
„Uz sprovođenje spornog zakona o strancima kojim su mnogi Srbi koji žive na ovom prostoru ili su ovde rođeni i prinuđeni na egzodus proglašavaju se automatski strancima, stvara se atmosfera u kojoj se srpskom narodu šalje direktna poruka da nije poželjan i da treba da se iseli ili potpuno pristane da izgubi svoj identitet, istoriju i prava“, navodi Eparhija.
U saopštenju se ističe i da se kontinuirano slabe prava Srpske pravoslavne crkve garantovana Ahtisarijevim planom i zakonima koji su iz njega proistekli, kao i da se u delu kosovskih medija i na društvenim mrežama vodi kampanja kojom se negira identitet srpske kulturne i duhovne baštine.
Eparhija raško-prizrenska navodi da je godinama probleme iznosila u razgovorima sa međunarodnim predstavnicima i kosovskim institucijama, ali da njena uzdržanost ne sme biti shvaćena kao prihvatanje postojećeg stanja.
„Kada se problemi ponavljaju, kada dogovori ne donose promenu na terenu i kada posle svakog upozorenja slede novi i intenzivniji pritisci, Crkva ima dužnost da podigne svoj glas“, ističe se u saopštenju.
Na kraju, Eparhija raško-prizrenska pozvala je kosovske institucije da obezbede jednaku primenu zakona, efikasnu istragu svih napada na crkve i srpske sredine, nesmetan pristup crkvenoj imovini i poštovanje specijalnih zaštitnih zona, kao i nezavisnu kontrolu postupanja Kosovske policije.
Istovremeno, Eparhija je pozvala međunarodnu zajednicu da ne smanjuje svoje diplomatsko i bezbednosno prisustvo na Kosovu, ističući da je prisustvo KFOR-a, uključujući zaštitu manastira Visoki Dečani, od suštinskog značaja za bezbednost srpske zajednice i očuvanje mira i stabilnosti u regionu.
„Srpska Pravoslavna Crkva ostaje evanđelski opredeljena za mir, dijalog, vladavinu prava i dostojanstvo svakog čoveka bez obzira na etničko ili versko poreklo, ali ističe da mir ne može počivati na strahu jedne zajednice, na selektivnoj primeni zakona i diskriminaciji, niti se stabilnost u regionu može graditi sistematskim ignorisanjem problema jedne zajednice koja je već 27 godina izložena bojnim aktima nasilja, progona i pritisaka“, zaključeno je u saopštenju.
