Misija OEBS-a na Kosovu okupila je predstavnike opštinskih kancelarija, prevodioce i medije kako bi se razgovaralo o sistemskim problemima u lokalnim prevodilačkim kapacitetima i nedostatku usklađenosti u primeni jezičkih prava.
Službenik za ljudska prava OEBS-a regionalnog centra u Peći, Šarlin Džesika Žuv (Charlene Jessica Jouve), na samom početku govorila je o opštem cilju okruglog stola i važnosti koordinacije.
“Naš cilj je da prepoznamo jazove u procesima prevođenja, da podelimo iskustva i da zajednički razradimo rešenja za nedostatak kapaciteta i usklađenosti u smislu opštinskog prevođenja misije OVS na Kosovu. Prepoznaje se da adekvatna primena jezičkih prava zavisi od snažne koordinacije na opštinskom nivou, usmeravajući se na svakodnevne izazove sa kojima se suočavaju prevodilačke jedinice, opštinske kancelarije, odeljenja i direkcije. Mi imamo za cilj da podržimo opštinske sisteme za bolji odgovor u novim situacijama”, kazala je na samom uvodu preds
Silvija Rašković, predstavnica kancelarije za zajednice u Opštini Klina ističe ozbiljne probleme sa nedostatkom prevodilaca u svojoj opštini, zbog čega lokalna kancelarija ne dobija zvanične dokumente na srpskom jeziku i svakodnevno mora da se snalazi u komunikaciji sa građanima.
“Ja se osvrćem i na našu opštinu, zato što već, kao što je i Samka rekla, nemamo prevodilaca već više od godinu dana, a naša opštinska kancelarija ima potrebe za tim. U stvari, ne dobijamo ni jedan tekst, niti imamo prevod na srpskom jeziku. Najgore nam je kada, recimo, idemo u direkciju za izdavanje ličnih karata i kada su nam potrebne lične karte, privremene, a službenik nema standardni zahtev na srpskom jeziku. Tako se suočavamo sa činjenicom da moramo da prevodimo kod običnih ljudi koji malo poznaju srpski jezik.”
Sa druge strane, prevodioci iz opština Istok i Peć osvrnuli su se na jezičke prepreke i problem nedostatka kadrova za simultano prevođenje.
“U Istoku, pored albanskog i srpskog jezika, takođe imamo i bosanski jezik u službi na upotrebi u opštini. Značaj usklađenosti sa jezikom ne može se dovoljno iskazati. Pre svega, on je sastavni deo poštovanja ljudskih prava, što znači da svako ima pravo da dobije dokumenta i informacije na svom jeziku. Mi smo uvek bili spremni i voljni da pomognemo stanovnicima, bilo u okviru redovnog radnog vremena, čak i vanrednog, imajući u vidu pravo svake osobe da dobije informacije na svom jeziku. Izazovi su brojni u ovom pogledu. Što se tiče simultanog prevođenja, imamo problem sa kadrovima.”
“Naime, pogledala sam poslednje konkurse i na osnovu mnogih se traži završeni filološki fakultet i dve godine radnog iskustva u struci. Ostaje pitanje da li će se naći osoba koja ispunjava oba uslova – i završeni filološki fakultet i dve godine rada u struci. Čak i lice koje ima dve godine rada u struci nema završeni filološki fakultet. Videla sam u sistemu Simbanja da je za nekoliko opština poništen konkurs.”
Na okruglom stolu bilu su prisutni i mediji. Predstavnici Radio Goraždevca i Radio Peći govorili su o problemima u dobijanju informacija od opštinskih kancelarija.
“Radio Goraždevac iz lokalnih samouprava ne dobija saopštenja niti najave događaja ni na srpskom ni na albanskom jeziku. To nam kao mediju predstavlja problem da obavestimo građane o tome šta se dešava u opštini Peć”.
“Mi dobijamo obaveštenja od opštine Prizren, na primer, ali oni nisu u obavezi da to rade. Mi ovde u Peći, oni tamo imaju svoju radio-televiziju, a mi, pošto se Radio Peć čuje u Prizrenu, dobijamo obaveštenja iz Prizrenske kancelarije za informisanje, dok imamo problema ovde sa našom kancelarijom u Peći. Da ne govorimo o problemima sa kojima se suočavaju kolege u Goraždevcu, koji je udaljen odavde”.
“Isti su problemi. I kod nas, kao i kod kolega, obično se suočavam sa ovim problemima i ranije sam ovo podelila sa mojom koleginicom koja je prevodilac u opštini. Kada je u pitanju srpska komunikacija, oni imaju prevodioce i tumače, ali ne samo za srpski ili bosanski jezik, već i za albanski. Na primer, kada se održavaju sednice ili sastanci bilo kog odbora u opštini, mi ne dobijamo nikakvu komunikaciju na našem jeziku. Osim na albanskom, dobijamo obaveštenja samo na albanskom”.
Iz nevladine organizacije “Oko Vizije” iz Peći Vljora Ljatifi istakla je potrebu za jačanjem komunikacije između kancelarija za informisanje i prevodilačkih službi u opštinama, naglašavajući da trenutni jaz otežava medijima pristup obaveštenjima i informacijama, te predlaže konkretne korake za bolju koordinaciju i saradnju.
“Ono što bih predložila sa stanovišta Organizacije građanskog društva jeste da se radi više na komunikaciji, posebno kada je u pitanju veza između kancelarije za komunikacije i informisanje i kancelarije za prevođenje, zato što je već pomenuto da mediji ne dobijaju obaveštenja, saopštenja, informacije. Ne bih sada imenovala opštine ovde, ali mislim da u većini opština postoji praznina i problemi u komunikaciji između kancelarije za prevođenje i kancelarije za informisanje. Ta razlika je velika, tako da treba uložiti napore da se smanji ta razlika i poboljša komunikacija između ove dve kancelarije. Verujem da je jedna od odgovornosti kancelarije za informisanje, kao i svih drugih odeljenja u opštini, da dele materijale sa kancelarijom za prevođenje i tumačenje, pre svega”, kazala je Ljatifi.
Sličan okrugli sto biće održan u Istoku 10. decembra, sa posebnim fokusom na bosanski jezik, koji se u toj opštini značajno koristi, kako bi se unapredila koordinacija i dostupnost informacija svim zajednicama.
